Skip to main content
§ Code Commentary Legal guidance platform

Updated: 22.10.2026

Oʻzbekiston Respublikasining Mehnat kodeksi

2 parts 7 sections 34 chapters 51 paragraphs 593 articles
This code is not yet available in your language. The text is shown in O'zbekcha.

UMUMIY QISM

Section I

Umumiy qoidalar

Chapter 3

Yakka tartibdagi mehnatga oid munosabatlarning subyektlari va yuzaga kelish asoslari

Section II

Mehnat sohasidagi ijtimoiy sheriklik

MAXSUS QISM

Section III

Ishga joylashtirish

Section IV

Yakka tartibdagi mehnatga oid munosabatlar

Chapter 12

Mehnat shartnomasi

5-§

. Mehnat shartnomasini bekor qilish

20 articles
Article 155Mehnat shartnomasini bekor qilish tushunchasi va asoslariArticle 156Tashkilotning mulkdori almashganda, tashkilot qayta tashkil etilganda, uning idoraviy taalluqliligi (boʻysunuvi) oʻzgarganda mehnat shartnomasi amal qilishining davom etishiArticle 157Mehnat shartnomasini taraflarning kelishuviga koʻra bekor qilishArticle 158Muddatli mehnat shartnomasini uning muddati tugashi munosabati bilan bekor qilishArticle 159Muddatli mehnat shartnomasi muddatidan oldin bekor qilinganda neustoyka toʻlashArticle 160Mehnat shartnomasini xodimning tashabbusiga koʻra bekor qilishArticle 161Mehnat shartnomasini ish beruvchining tashabbusiga koʻra bekor qilishArticle 162Xodim bilan tuzilgan mehnat shartnomasini bekor qilishga olib kelishi mumkin boʻlgan mehnat majburiyatlarining bir marta qoʻpol ravishda buzilishlari roʻyxatini belgilashArticle 163Mehnat shartnomasini ish beruvchining tashabbusiga koʻra bekor qilishni taqiqlashArticle 164Mehnat shartnomasini ish beruvchining tashabbusiga koʻra bekor qilishni kasaba uyushmasi qoʻmitasi bilan kelishib olishArticle 165Mehnat shartnomasini ish beruvchining tashabbusiga koʻra bekor qilish toʻgʻrisida ogohlantirishArticle 166Ish beruvchining xodimlarni ishdan boʻshatish toʻgʻrisidagi axborotni taqdim etishiArticle 167Texnologiyaning, ishlab chiqarish va mehnatni tashkil etishning oʻzgarishiga, ishlar (mahsulot, xizmatlar) hajmining qisqarishiga bogʻliq boʻlgan tashkilot (uning alohida boʻlinmasi), yakka tartibdagi tadbirkor xodimlarining soni (shtati) oʻzgarganligi munosabati bilan mehnat shartnomasi bekor qilinganda ishda qoldirishga doir imtiyozli huquqArticle 168Mehnat shartnomasini taraflarning xohish-irodasiga bogʻliq boʻlmagan holatlarga koʻra bekor qilishArticle 169Mehnat shartnomasini yangi muddatga saylanmaganlik yoki tanlovdan oʻtmaganlik yoxud saylashda, tanlovda ishtirok etishni rad etganlik munosabati bilan bekor qilishArticle 170Mehnat shartnomasini bekor qilishni rasmiylashtirishArticle 171Mehnat daftarchasini va mehnat shartnomasini bekor qilish toʻgʻrisidagi buyruqning koʻchirma nusxasini berishArticle 172Mehnat shartnomasi bekor qilinganda xodim bilan hisob-kitob qilishArticle 173Ishdan boʻshatish nafaqasiArticle 174Mehnat shartnomasini qonunga xilof ravishda bekor qilishning huquqiy oqibatlari
Chapter 14

Dam olish vaqti

4-§

Har yilgi mehnat taʼtili

20 articles
Article 216Har yilgi mehnat taʼtili tushunchasi va turlariArticle 217Har yilgi asosiy eng kam mehnat taʼtilining davomiyligiArticle 218Har yilgi asosiy uzaytirilgan taʼtilArticle 219Har yilgi qoʻshimcha taʼtillarArticle 220Bitta tashkilotda yoki tarmoqda koʻp yillik ish staji uchun beriladigan har yilgi qoʻshimcha mehnat taʼtiliArticle 221Har yilgi mehnat taʼtillarining davomiyligini hisoblab chiqarishArticle 222Har yilgi asosiy va qoʻshimcha mehnat taʼtillarini jamlash tartibiArticle 223Har yilgi mehnat taʼtili davomiyligini ishlab berilgan vaqtga mutanosib ravishda hisoblab chiqarish hollariArticle 224Har yilgi mehnat taʼtili davomiyligini ishlab berilgan vaqtga mutanosib ravishda hisoblab chiqarish tartibiArticle 225Ish yiliArticle 226Har yilgi mehnat taʼtilini olish huquqini beradigan ish stajini hisoblab chiqarishArticle 227Birinchi ish yili uchun har yilgi mehnat taʼtilini berish tartibiArticle 228Ikkinchi va keyingi ish yillari uchun har yilgi mehnat taʼtilini berish tartibiArticle 229Har yilgi mehnat taʼtilini uzaytirish yoki uni boshqa muddatga koʻchirishArticle 230Har yilgi mehnat taʼtilining bir qismini keyingi ish yiliga koʻchirishArticle 231Har yilgi mehnat taʼtilini qismlarga boʻlishArticle 232Xodimni har yilgi mehnat taʼtilidan chaqirib olishArticle 233Xodimga har yilgi mehnat taʼtilida boʻlgan vaqti uchun oʻrtacha ish haqi toʻlashArticle 234Har yilgi mehnat taʼtilini pulli kompensatsiya bilan almashtirishArticle 235Mehnat shartnomasini bekor qilish chogʻida xodimga har yilgi mehnat taʼtilini berish
Chapter 15

Mehnatga haq toʻlash

Chapter 17

Kafolatli toʻlovlar va kompensatsiya toʻlovlari

Chapter 19

Mehnat shartnomasi taraflarining moddiy javobgarligi

2-§

Ish beruvchining xodimga yetkazilgan ziyon uchun moddiy javobgarligi

18 articles
Article 319Xodimga oʻrni qoplanishi lozim boʻlgan ziyonArticle 320Ish beruvchining xodimni mehnat qilish imkoniyatidan gʻayriqonuniy ravishda mahrum qilganligi natijasida unga yetkazilgan ziyonning oʻrnini qoplash majburiyatiArticle 321Ish beruvchining xodimning hayotiga yoki sogʻligʻiga yetkazilgan ziyonning oʻrnini qoplash majburiyatiArticle 322Xodimning sogʻligʻiga ziyon yetkazilganligi munosabati bilan ish beruvchi tomonidan amalga oshiriladigan toʻlovlarArticle 323Xodimning sogʻligʻiga ziyon yetkazilganligi munosabati bilan bir yoʻla beriladigan nafaqa miqdoriArticle 324Xodimning sogʻligʻiga ziyon yetkazilganligi munosabati bilan yoʻqotilgan ish haqining oʻrnini qoplash uchun amalga oshiriladigan oylik toʻlovlar miqdoriArticle 325Xodimning sogʻligʻiga ziyon yetkazilganda qoʻshimcha xarajatlarni kompensatsiya qilishArticle 326Xodimning sogʻligʻiga ziyon yetkazilganda mehnat shartnomasi taraflarining aralash javobgarligiArticle 327Boquvchi boʻlgan xodim vafot etganligi munosabati bilan yetkazilgan ziyonning oʻrni ish beruvchi tomonidan qoplanishiga doir huquqqa ega boʻlgan shaxslar doirasiArticle 328Boquvchi vafot etganligi munosabati bilan yetkazilgan ziyonning oʻrnini ish beruvchi tomonidan qoplash muddatiArticle 329Boquvchi vafot etganligi munosabati bilan yetkazilgan ziyonning oʻrni ish beruvchi tomonidan qoplangan taqdirda amalga oshiriladigan toʻlovlarArticle 330Mehnatda mayib boʻlganlik yoki kasb kasalligi tufayli boquvchi vafot etganligi munosabati bilan bir yoʻla beriladigan nafaqaning miqdoriArticle 331Boquvchining yoʻqotilgan ish haqi oʻrnini qoplash uchun amalga oshiriladigan har oylik toʻlovlar miqdoriArticle 332Boquvchi vafot etganligi munosabati bilan qoʻshimcha xarajatlarni kompensatsiya qilishArticle 333Xodimga ish haqi toʻlashni va unga toʻlanishi lozim boʻlgan boshqa toʻlovlarni kechiktirganlik uchun ish beruvchining moddiy javobgarligiArticle 334Xodimning mol-mulkiga yetkazilgan zarar uchun ish beruvchining moddiy javobgarligiArticle 335Xodimga yetkazilgan maʼnaviy ziyonni kompensatsiya qilishArticle 336Xodimning hayotiga va sogʻligʻiga yetkazilgan ziyonning oʻrnini qoplash toʻgʻrisidagi arizalarni koʻrib chiqish tartibi
Chapter 20

Mehnatni muhofaza qilish

Section V

Xodimlarni kasbga tayyorlash, qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirish

Section VI

Ayrim toifadagi xodimlar mehnatini huquqiy jihatdan tartibga solishning oʻziga xos xususiyatlari

Chapter 25

Ijtimoiy va huquqiy jihatdan kuchli himoya qilinishga muhtoj shaxslarning mehnatini huquqiy jihatdan tartibga solishning oʻziga xos xususiyatlari

1-§

Ayollarning va oilaviy vazifalarni bajarish bilan mashgʻul shaxslarning mehnatini huquqiy jihatdan tartibga solishning oʻziga xos xususiyatlari

19 articles
Article 392Homiladorligi yoki farzandlari borligi sababli ishga qabul qilishni rad etishni, ishdan boʻshatishni yoki ish haqini kamaytirishni taqiqlashArticle 393Ayollar mehnatini muhofaza qilish boʻyicha qoʻshimcha choralarArticle 394Homilador ayollarni yengilroq ishga yoki noqulay ishlab chiqarish omillari taʼsiridan xoli boʻlgan ishga oʻtkazishArticle 395Ikki yoshga toʻlmagan bola parvarishini amalga oshirayotgan ota-onadan birini (vasiyni) boshqa ishga oʻtkazishArticle 396Tungi ishlarda, ish vaqtidan tashqari ishlarda, dam olish kunlaridagi hamda ishlanmaydigan bayram kunlaridagi ishlarda homilador ayollar va bolalari bor shaxslar mehnati qoʻllanilishining hamda ularni xizmat safariga yuborishning oʻziga xos xususiyatlariArticle 397Uch yoshga toʻlmagan bolaning ota-onasidan birining (vasiysining) qisqartirilgan ish vaqti davomiyligiga boʻlgan huquqiArticle 398Homilador ayollar va oilaviy vazifalarni bajarish bilan mashgʻul shaxslarga toʻliqsiz ish vaqti belgilashArticle 399Qoʻshimcha dam olish kuniArticle 400Homilador ayollarga va oilaviy vazifalarni bajarish bilan mashgʻul shaxslarga yillik mehnat taʼtillarini berish navbatini belgilashdagi imtiyozlarArticle 401Oʻn ikki yoshga toʻlmagan bolalarning yoki oʻn olti yoshga toʻlmagan nogironligi boʻlgan bolaning ota-onasidan biriga (ota-ona oʻrnini bosuvchi shaxsga) beriladigan haq toʻlanadigan qoʻshimcha taʼtilArticle 402Oʻn ikki yoshga toʻlmagan bolalarning yoki oʻn olti yoshga toʻlmagan nogironligi boʻlgan bolaning ota-onasidan birining (ota-ona oʻrnini bosuvchi shaxsning) ish haqi saqlanmagan holda taʼtil olish huquqiArticle 403Homilador ayollarga antenatal (tugʻruqqacha) parvarishlash uchun qoʻshimcha boʻsh kunlar berilishiArticle 404Homiladorlik va tugʻish taʼtiliArticle 405Bolani ikki va uch yoshga toʻlguniga qadar parvarishlash taʼtillariArticle 406Yangi tugʻilgan bolani farzandlikka olgan yoki unga vasiy qilib belgilangan xodimga beriladigan taʼtillarArticle 407Bolani ovqatlantirish uchun beriladigan tanaffuslarArticle 408Mehnat shartnomasini bekor qilish chogʻida homilador ayollar uchun kafolatlarArticle 409Uch yoshgacha boʻlgan bolasi bor xodim bilan mehnat shartnomasini bekor qilishdagi kafolatlarArticle 410Oilaviy vazifalarni bajarish bilan mashgʻul shaxslardan biriga kafolatlar berish sharti
Chapter 26

Xodimning ish beruvchi bilan mehnatga oid aloqasi xususiyatiga va oʻz mehnat faoliyatini amalga oshirish joyiga bogʻliq holda mehnatni huquqiy jihatdan tartibga solishning oʻziga xos xususiyatlari

Chapter 27

Xodimning mehnat sharoitlari bilan bogʻliq boʻlgan mehnatni huquqiy jihatdan tartibga solishning oʻziga xos xususiyatlari

12 articles
Chapter 28

Xodim mehnatining xususiyati bilan bogʻliq boʻlgan mehnatni huquqiy jihatdan tartibga solishning oʻziga xos xususiyatlari

Chapter 29

Mikrofirmalarda va ish beruvchi boʻlgan jismoniy shaxslarda ishlovchi shaxslar mehnatini huquqiy jihatdan tartibga solishning oʻziga xos xususiyatlari

Section VII

Xodimlarning mehnat huquqlarini himoya qilish. Mehnat nizolarini koʻrib chiqish

Chapter 33

Mehnat toʻgʻrisidagi qonunchilikka, mehnat haqidagi boshqa huquqiy hujjatlarga hamda mehnatni muhofaza qilish qoidalariga rioya etilishi ustidan nazorat va tekshiruv

Chapter 34

Mehnat nizolarini koʻrib chiqish

6-§

Jamoaviy mehnat nizolarini hal etish (tartibga solish)

24 articles
Article 570Asosiy tushunchalarArticle 571Xodimlarning va ular vakillarining talablar qoʻyishiArticle 572Xodimlarning va ular vakillarining talablarini koʻrib chiqishArticle 573Yarashtiruv-vositachilik tartib-taomillariArticle 574Jamoaviy mehnat nizosini yarashtirish komissiyasi tomonidan hal etish (tartibga solish)Article 575Jamoaviy mehnat nizosini mediator ishtirokida hal etish (tartibga solish)Article 576Jamoaviy mehnat nizosini mehnat arbitrajida hal etish (tartibga solish)Article 577Jamoaviy mehnat nizolarini tartibga solish boʻyicha davlat organlariArticle 578Jamoaviy mehnat nizosini hal etishda (tartibga solishda) ishtirok etuvchi shaxslar uchun kafolatlarArticle 579Yarashtiruv tartib-taomillarida ishtirok etishdan boʻyin tovlashArticle 580Jamoaviy mehnat nizosini hal etish (tartibga solish) jarayonida mehnat nizosining taraflari erishgan kelishuvlar va ularning bajarilishi ustidan nazoratArticle 581Ish tashlash huquqiArticle 582Ish tashlashni eʼlon qilish toʻgʻrisida qaror qabul qilishArticle 583Ish tashlashni eʼlon qilish toʻgʻrisidagi qaror haqida xabardor qilishArticle 584Ish tashlashga rahbarlik qilishArticle 585Xodimlarga ish tashlash munosabati bilan beriladigan kafolatlarArticle 586Ish tashlashning borishiArticle 587Eʼlon qilingan ish tashlashning boshlash vaqtini kechiktirish yoki ish tashlashni toʻxtatib turishArticle 588Ish tashlashni qayta tiklashArticle 589Ish tashlashga oid cheklovlarArticle 590Noqonuniy ish tashlashArticle 591Ish tashlashni tugatishArticle 592Ish tashlash toʻgʻrisidagi qonun hujjatlarini buzganlik uchun javobgarlikArticle 593Daʼvo xususiyatiga ega jamoaviy mehnat nizolarini sudda koʻrib chiqish