Updated: 23.10.2026
OʻZBEKISTON RESPUBLIKASINING YER KODEKSI
14 chapters
110 articles
This code is not yet available in your language. The text is shown in O'zbekcha.
Chapter 1
Umumiy qoidalar
7 articlesArticle 1Yer toʻgʻrisidagi qonunchilikning asosiy vazifalariArticle 2Yer toʻgʻrisidagi qonunchilikning asosiy prinsiplariArticle 3Yer toʻgʻrisidagi qonunchilik hujjatlariArticle 4Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining yer munosabatlarini tartibga solish sohasidagi vakolatlariArticle 5Viloyatlar, Toshkent shahar davlat hokimiyati organlarining yer munosabatlarini tartibga solish sohasidagi vakolatlariArticle 6Tumanlar davlat hokimiyati organlarining yer munosabatlarini tartibga solish sohasidagi vakolatlariArticle 7Shaharlar davlat hokimiyati organlarining yer munosabatlarini tartibga solish sohasidagi vakolatlari
Chapter 2
Yer fondi
10 articlesArticle 8Yer fondi toifalariArticle 9Yerlarni toifalarga boʻlish va bir toifadan boshqasiga oʻtkazishArticle 10Yer uchastkasiArticle 10-1Yer uchastkalaridan ruxsat etilgan foydalanish turlariArticle 10-2Yer uchastkasidan ruxsat etilgan foydalanishning asosiy turiArticle 10-3Yer uchastkasidan shartli ruxsat etilgan foydalanish turiArticle 10-4Yer uchastkasidan ruxsat etilgan foydalanishning yordamchi turiArticle 10-5Yer uchastkalaridan ruxsat etilgan foydalanish turlarini oʻzgartirish tartibiArticle 10-6Yer uchastkasidan shartli ruxsat etilgan foydalanish turi uchun ruxsatnoma olish tartibiArticle 10-7Ruxsat etilgan foydalanishning belgilangan asosiy turidan qatʼi nazar yer uchastkalaridan foydalanish
Chapter 3
Yer tuzish
5 articlesChapter 4
Yerga boʻlgan mulkchilik, yuridik va jismoniy shaxslarning yer uchastkalariga boʻlgan huquqlari
33 articlesArticle 16Oʻzbekiston Respublikasida yerga boʻlgan mulkchilikArticle 17Yuridik va jismoniy shaxslarning yer uchastkalariga boʻlgan huquqlariArticle 18Yuridik va jismoniy shaxslarning yer uchastkalariga boʻlgan mulk huquqining vujudga kelishiArticle 20Yer uchastkalaridan doimiy foydalanish huquqiArticle 21Birgalikda egalik qilinadigan yoki foydalaniladigan yer uchastkalariArticle 22Yer uchastkasiga boʻlgan huquqning boshqa shaxsga oʻtishiArticle 23Yer uchastkalari berish (realizatsiya qilish)Article 24Yer uchastkasi ijarasiArticle 24-1Doimiy foydalanish huquqi asosida berilgan yer uchastkalarining ijarasiArticle 24-2Qishloq xoʻjaligiga moʻljallangan yerlarni ikkilamchi ijaraga berishArticle 24-3Yer uchastkasini unga boʻlgan meros qilib qoldiriladigan umrbod egalik qilish, ijara yoki mulk huquqini saqlab qolgan holda vaqtincha foydalanishga berishArticle 24-4Yer uchastkasini ijaraga olish shartnomasini yangi muddatga uzaytirishArticle 24-5Qishloq xoʻjaligiga moʻljallangan yer uchastkasiga nisbatan huquqlar va majburiyatlarni boshqa shaxsga oʻtkazish (qayta ijaraga berish)Article 25Yer uchastkalaridan qidiruv ishlari uchun foydalanishArticle 26Yer uchastkalaridan imorat qurish uchun foydalanishArticle 27Oʻzbekiston Respublikasi fuqarolariga yakka tartibda uy-joy qurish va uy-joyni obodonlashtirish uchun yer uchastkalarini realizatsiya qilishArticle 28Yer uchun haq toʻlashArticle 29Yer uchastkasini saqlash vazifasiArticle 30Oʻzganing yer uchastkasidan cheklangan tarzda foydalanish huquqi (servitut)Article 30-1Servitut toʻgʻrisidagi shartnomaArticle 30-2Servitut ishtirokchilarining huquq va majburiyatlariArticle 30-3Yer uchastkasiga boʻlgan huquq boshqa shaxsga oʻtkazilganda servitutning saqlanishiArticle 30-4Servitutni bekor qilishArticle 30-5Jamoat ehtiyojlari uchun oʻzganing yer uchastkasidan cheklangan tarzda foydalanish huquqi (ommaviy servitut)Article 30-6Servitut uchun haq toʻlashArticle 31Yer uchastkasiga boʻlgan huquqning vujudga kelishiArticle 32Yer uchastkasining plani. Yer uchastkasining chegaralarini joyning oʻzida belgilashArticle 33Yer uchastkasiga boʻlgan huquqni tasdiqlovchi hujjatlarArticle 35Yer uchastkalariga boʻlgan huquqlarni davlat roʻyxatiga olishArticle 36Yer uchastkalariga boʻlgan huquqlarning bekor qilinishiArticle 37Yer uchastkalarini kompensatsiya evaziga jamoat ehtiyojlari uchun olib qoʻyishArticle 37-1Yer uchastkasini jamoat ehtiyojlari uchun qayta sotib olishArticle 38Yer toʻgʻrisidagi qonunchilik buzilganda yer uchastkasini olib qoʻyish
Chapter 5
Yer egasi, yerdan foydalanuvchi, ijarachi va yer uchastkasi mulkdorining huquq va majburiyatlari
4 articlesArticle 39Yer egasi, yerdan foydalanuvchi, ijarachi va yer uchastkasi mulkdorining huquqlariArticle 40Yer egasi, yerdan foydalanuvchi, ijarachi va yer uchastkasi mulkdorining majburiyatlariArticle 41Yer uchastkalariga boʻlgan huquqlarning kafolatlariArticle 42Yer egalari, yerdan foydalanuvchilar, yer uchastkalari ijarachilari va mulkdorlari huquqlarining cheklanishi
Chapter 6
Qishloq xoʻjaligiga moʻljallangan yerlar
16 articlesArticle 43Qishloq xoʻjaligiga moʻljallangan yerlarning tarkibiArticle 44Sugʻoriladigan yerlarArticle 44-1Sugʻoriladigan yerlarni yer fondining boshqa toifasiga yoki sugʻorilmaydigan yerlarga oʻtkazishArticle 45Alohida qimmatga ega boʻlgan unumdor sugʻoriladigan yerlarArticle 45-1Boʻsh turgan qishloq xoʻjaligiga moʻljallangan yer uchastkalariArticle 46Qishloq xoʻjaligiga moʻljallangan yerlarni berishArticle 46-1Boʻsh turgan qishloq xoʻjaligiga moʻljallangan yer uchastkalarining ajratiladigan oʻlchamlariArticle 48Qishloq xoʻjaligiga moʻljallangan yerlardan foydalanish sohasida yer egalari, yerdan foydalanuvchilar va ijarachilarning majburiyatlariArticle 49Qishloq xoʻjaligi kooperativlariga, boshqa qishloq xoʻjaligi korxonalari, muassasalari va tashkilotlariga yer uchastkalari berishArticle 49-1Tajriba-ishlab chiqarish, oʻquv, oʻquv-tajriba va oʻquv-ishlab chiqarish xoʻjaliklariga hamda boshqa davlat ilmiy-tadqiqot va taʼlim muassasalariga yer uchastkalarini berishArticle 51Yer uchastkalarini xoʻjalik ichida taqsimlash. Oila (jamoa) pudratiArticle 52Xoʻjaliklararo korxonalar va tashkilotlarga yer berishArticle 53Fermer xoʻjaligini yuritish uchun yer uchastkalari berishArticle 55Dehqon xoʻjaligini yuritish, shuningdek yakka tartibdagi bogʻdorchilik, polizchilik va chorvachilik uchun fuqarolarga yer uchastkalarini berishArticle 56Jamoa bogʻdorchiligi, uzumchiligi va polizchiligini yuritish uchun fuqarolarga berilgan yer uchastkalariArticle 58Qishloq xoʻjaligiga moʻljallangan yerlarni qishloq xoʻjaligi va boshqa yoʻnalishdagi korxonalar, muassasalar hamda tashkilotlarga berish
Chapter 7
Aholi punktlarining (shaharlar, posyolkalar va qishloq aholi punktlarining) yerlari
10 articlesArticle 59Shaharlar va posyolkalar yerlarining tarkibiArticle 60Aholi punktlarining chegarasi. Shahar atrofi zonalariArticle 61Shaharlar va posyolkalarda yer uchastkalarini berish (realizatsiya qilish), olib qoʻyish va qayta sotib olish tartibiArticle 62Shahar va posyolka qurilishi yerlariArticle 63Koʻp kvartirali uylar atrofidagi yer uchastkalariArticle 64Aholi punktlarining umumiy foydalanishdagi yerlariArticle 65Shaharlar va posyolkalardagi qishloq xoʻjaligida foydalaniladigan va boshqa yerlarArticle 66Shaharlardagi daraxtzorlar egallagan yerlarArticle 67Shaharlar va posyolkalardagi sanoat, transport, aloqa, mudofaa hamda boshqa maqsadlarga moʻljallangan yerlarArticle 68Qishloq aholi punktlarining yerlari
Chapter 8
Sanoat, transport, aloqa, mudofaa va boshqa maqsadlarga moʻljallangan yerlar
2 articlesChapter 9
Tabiatni muhofaza qilish, sogʻlomlashtirish, rekreatsiya maqsadlariga moʻljallangan yerlar va tarixiy-madaniy ahamiyatga molik yerlar
5 articlesArticle 71Tabiatni muhofaza qilish, sogʻlomlashtirish, rekreatsiya maqsadlariga moʻljallangan yerlar va tarixiy-madaniy ahamiyatga molik yerlar tarkibiArticle 72Tabiatni muhofaza qilish maqsadlariga moʻljallangan yerlarArticle 73Sogʻlomlashtirish maqsadlariga moʻljallangan yerlarArticle 74Rekreatsiya maqsadlariga moʻljallangan yerlarArticle 75Tarixiy-madaniy ahamiyatga molik yerlar
Chapter 10
Oʻrmon fondi, suv fondi yerlari va zaxira yerlar
3 articlesChapter 11
Yerlarni muhofaza qilish
4 articlesArticle 79Yerlarni muhofaza qilishning mazmuni va tartibiArticle 80Obyektlar, imoratlar va inshootlarni joylashtirish, loyihalash, qurish va ulardan foydalanishga oid ekologik talablarArticle 81Kimyoviy yoki radioaktiv moddalar bilan ifloslangan yerlardan foydalanishArticle 82Yerlardan oqilona foydalanishni va ularni muhofaza qilishni iqtisodiy ragʻbatlantirish
Chapter 12
Yer uchastkalarini ajratish, ulardan foydalanish hamda ularni muhofaza qilish ustidan nazorat
5 articlesYer uchastkalarini ajratish, ulardan foydalanish hamda ularni muhofaza qilish ustidan nazoratArticle 83Yer uchastkalarini ajratish, ulardan foydalanish hamda ularni muhofaza qilish ustidan nazoratni amalga oshirishning asosiy vazifalariArticle 83-1Yer uchastkalarini ajratish, ulardan foydalanish hamda ularni muhofaza qilish ustidan davlat nazoratiArticle 84Yer uchastkalarini ajratish, ulardan foydalanish hamda ularni muhofaza qilish ustidan jamoatchilik nazoratiArticle 85Yerlardan foydalanish hamda ularni muhofaza qilish ustidan davlat nazoratini amalga oshirish tartibi
Chapter 13
Yer egalari, yerdan foydalanuvchilar, yer uchastkalari ijarachilariga va mulkdorlariga yetkazilgan zarar hamda qishloq xoʻjaligi va oʻrmon xoʻjaligi ishlab chiqarishi nobudgarchiliklarining oʻrnini qoplash
3 articlesArticle 86Yer egalari, yerdan foydalanuvchilar, yer uchastkalari ijarachilariga va mulkdorlariga yetkazilgan zarar oʻrnini qoplashArticle 87Qishloq xoʻjaligi va oʻrmon xoʻjaligi ishlab chiqarishi nobudgarchiliklarining oʻrnini qoplashArticle 88Qishloq xoʻjaligi va oʻrmon xoʻjaligi ishlab chiqarishi nobudgarchiliklarining oʻrnini qoplash tartibida tushadigan mablagʻlardan foydalanish
Chapter 14
Yer xususidagi nizolarni hal etish hamda yer toʻfrisidagi qonunchilikni buzganlik uchun javobgarlik
5 articlesYer xususidagi nizolarni hal etish hamda yer toʻfrisidagi qonunchilikni buzganlik uchun javobgarlikArticle 89Yer xususidagi nizolarni hal etishArticle 90Yer toʻgʻrisidagi qonunchilikni buzganlik uchun javobgarlikArticle 91Oʻzboshimchalik bilan egallab olingan yerlarni qaytarishArticle 91-1Yer uchastkalarini oʻzboshimchalik bilan egallab olish oqibatlari