Янгиланган: 23.10.2026
ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИНИНГ ОИЛА КОДЕКСИ
8 бўлим
30 боб
220 модда
I бўлим
Умумий қоидалар
1 боб
Асосий қоидалар
10 модда1-моддаОила тўғрисидаги қонунчилик ҳамда уларнинг вазифалари2-моддаОилавий муносабатларда аёл ва эркакнинг тенг ҳуқуқлилиги3-моддаОилавий муносабатларда фуқароларнинг тенг ҳуқуқлилиги4-моддаОиланинг, оналик, оталик ва болаликнинг муҳофаза қилиниши4-1-моддаКўп болали оилаларни ижтимоий муҳофаза қилиш5-моддаОила тўғрисидаги қонунчилик билан тартибга солинадиган муносабатлар6-моддаОилавий муносабатларга нисбатан фуқаролик қонунчилигининг қўлланилиши7-моддаОила тўғрисидаги ва фуқаролик қонунчилигининг ўхшашлик бўйича қўлланилиши8-моддаОилавий муносабатларда маҳаллий урф-одат ва анъаналарнинг қўлланилиши9-моддаХалқаро шартномаларнинг қўлланилиши
2 боб
Оилавий ҳуқуқларни амалга ошириш ва ҳимоя қилиш
3 моддаII бўлим
Никоҳ
3 боб
Никоҳ тузиш тартиби ва шартлари
5 модда4 боб
Эр-хотиннинг шахсий ҳуқуқ ва мажбуриятлари
5 модда18-моддаЭр-хотин ҳуқуқ ва мажбуриятларининг вужудга келиши19-моддаОилада эр ва хотиннинг тенг ҳуқуқлилиги20-моддаЭр ва хотиннинг фамилия танлаш ҳуқуқи21-моддаЭр-хотиннинг болалар тарбияси ва оила турмуши масалаларини ҳал қилиши22-моддаЭр ва хотиннинг машғулот тури, касб ва турар жой танлаш ҳуқуқлари
5 боб
Эр ва хотиннинг мулкий ҳуқуқ ва мажбуриятлари
6 модда23-моддаЭр ва хотиннинг умумий мулки24-моддаЭр ва хотиннинг умумий мол-мулкка эгалик қилиши, ундан фойдаланиши ва уни тасарруф этиши25-моддаЭр ва хотиннинг ҳар бирининг мулки26-моддаЭр ва хотиннинг шахсий фойдаланишидаги буюмлар27-моддаЭр ва хотиннинг умумий мол-мулкини бўлиш28-моддаЭр ва хотиннинг умумий мол-мулкини бўлишда улушларни аниқлаш
6 боб
Эр ва хотин мол-мулкининг шартномавий тартиби
8 модда29-моддаНикоҳ шартномаси30-моддаНикоҳ шартномаси тузиш31-моддаНикоҳ шартномасининг мазмуни32-моддаНикоҳ шартномасини ўзгартириш ва бекор қилиш33-моддаНикоҳ шартномасини ҳақиқий эмас деб топиш34-моддаҲақ ундиришни эр-хотиннинг мол-мулкига қаратиш35-моддаНикоҳ шартномаси тузиш, уни ўзгартириш ва бекор қилишда кредиторлар ҳуқуқларининг кафолатлари36-моддаЭр-хотин ўртасидаги мулкий-шартномавий муносабатлар
7 боб
Никоҳнинг тугатилиши
12 модда37-моддаНикоҳнинг тугатилиш асослари38-моддаНикоҳдан ажратиш тартиби39-моддаЭрнинг никоҳдан ажратиш тўғрисида талаб қўйишини ман этадиган ҳоллар40-моддаНикоҳдан суд тартибида ажратиш41-моддаСуднинг никоҳдан ажратиш асослари42-моддаЭр-хотиннинг ўзаро розилиги бўлганда фуқаролик ҳолати далолатномаларини қайд этиш органларида никоҳдан ажратиш43-моддаЭр-хотиндан бирининг аризаси бўйича фуқаролик ҳолати далолатномаларини қайд этиш органларида никоҳдан ажратиш44-моддаНикоҳдан ажратиш тўғрисида ҳал қилув қарори чиқариш вақтида суд томонидан ҳал этиладиган масалалар45-моддаСуднинг никоҳдан ажратиш ҳақида ҳал қилув қарорини чиқаришида давлат божи миқдорини белгилаш46-моддаНикоҳдан ажратилганда эр (хотин)нинг ўз фамилиясини ўзгартириши47-моддаНикоҳдан ажратилганда никоҳнинг тугатилиш вақти48-моддаСуд томонидан вафот этган деб эълон қилинган ёки бедарак йўқолган деб топилган эр (хотин) қайтиб келган ҳолларда никоҳнинг тикланиши
8 боб
Никоҳнинг ҳақиқий эмаслиги
8 модда49-моддаНикоҳни ҳақиқий эмас деб топиш асослари50-моддаНикоҳни ҳақиқий эмас деб топиш тартиби51-моддаНикоҳ ёшига етмаган шахс билан тузилган никоҳни ҳақиқий эмас деб топиш52-моддаНикоҳ тузишга монелик қиладиган ҳолатлар мавжуд бўлганда тузилган никоҳни ҳақиқий эмас деб топиш53-моддаМажбурлаб тузилган никоҳни ҳақиқий эмас деб топиш54-моддаСохта никоҳни ҳақиқий эмас деб топиш55-моддаНикоҳни ҳақиқий эмас деб ҳисоблаш вақти56-моддаНикоҳни ҳақиқий эмас деб топиш оқибатлари
III бўлим
Қон-қариндошлик ва болаларнинг насл-насабини белгилаш
9 боб
Қариндошлик, қайин-бўйинчилик ва қуда-андачилик
3 модда10 боб
Болаларнинг насл-насабини белгилаш
5 моддаIV бўлим
Ота-она ҳамда вояга етмаган болаларнинг ҳуқуқ ва мажбуриятлари
11 боб
Вояга етмаган болаларнинг шахсий номулкий ҳуқуқлари
6 модда65-моддаБоланинг оилада яшаш ва тарбияланиш ҳуқуқи66-моддаБоланинг ота-онаси ва бошқа қариндошлари билан кўришиш ҳуқуқи67-моддаБоланинг ҳимояга бўлган ҳуқуқи68-моддаБоланинг ўз фикрини ифода этиш ҳуқуқи69-моддаБоланинг исм, ота исми ва фамилия олиш ҳуқуқи70-моддаБоланинг исми ва фамилиясини ўзгартириш
12 боб
Ота-онанинг шахсий номулкий ҳуқуқ ва мажбуриятлари
19 модда71-моддаОта-она ҳуқуқ ва мажбуриятларининг тенглиги72-моддаВояга етмаган ота-онанинг ҳуқуқлари73-моддаОта-онанинг болаларга таълим-тарбия беришга оид ҳуқуқ ва мажбуриятлари74-моддаБолаларнинг ҳуқуқ ва манфаатларини ҳимоя қилиш бўйича ота-онанинг ҳуқуқ ва мажбуриятлари75-моддаОта-оналик ҳуқуқини амалга ошириш76-моддаБоладан алоҳида яшаётган ота(она)нинг ота-оналик ҳуқуқини амалга ошириши77-моддаБобо, буви, ака-ука, опа-сингил ва бошқа яқин қариндошларнинг бола билан кўришиб туриш ҳуқуқи78-моддаОта-оналик ҳуқуқини ҳимоя қилиш79-моддаОта-оналик ҳуқуқидан маҳрум қилиш80-моддаОта-оналик ҳуқуқидан маҳрум қилиш тартиби81-моддаОта-оналик ҳуқуқидан маҳрум қилиш оқибатлари82-моддаОта-оналик ҳуқуқини тиклаш83-моддаОта-оналик ҳуқуқининг чекланиши84-моддаОта-оналик ҳуқуқини чеклаш оқибатлари85-моддаБоланинг суд томонидан ота-оналик ҳуқуқи чекланган ота-она билан кўришиши86-моддаОта-оналик ҳуқуқи чекланишини бекор қилиш87-моддаБоланинг ҳаёти ёки соғлиғи бевосита хавф остида қолганда болани олиш88-моддаСудда болалар тарбияси билан боғлиқ низоларни кўришда васийлик ва ҳомийлик органининг иштироки89-моддаБолаларни тарбиялаш билан боғлиқ ишлар бўйича суднинг ҳал қилув қарорларини ижро этиш
13 боб
Ота-она ҳамда болаларнинг мулкий ҳуқуқ ва мажбуриятлари
6 модда90-моддаОилада ота-она ҳамда болаларнинг мулкий ҳуқуқий муносабатлари91-моддаОта-она ва болаларнинг алоҳида-алоҳида мулки92-моддаОта-она ва болаларнинг умумий мулки93-моддаБолаларнинг оиладаги хусусий мулки94-моддаВояга етмаган болаларнинг хусусий мулкини бошқариш ва тасарруф этиш95-моддаОта-она ва болалар ўртасидаги мулкий низоларни ҳал қилиш
V бўлим
Оила аъзоларининг ва бошқа шахсларнинг алимент мажбуриятлари
14 боб
Ота-она ҳамда болаларнинг алимент ҳуқуқи ва мажбуриятлари
21 модда96-моддаОта-онанинг вояга етмаган болаларига таъминот бериш мажбурияти97-моддаБолаларга таъминот беришда ота-она мажбуриятларининг тенглиги98-моддаОта-онанинг вояга етмаган болаларига алимент тўлаш тартиби99-моддаОта-онанинг вояга етмаган болаларига тўлайдиган алимент миқдори100-моддаОта-онанинг вояга етган болаларига алимент тўлаши101-моддаОта-онанинг вояга етган болаларига тўлайдиган алимент миқдори102-моддаОта-онадан болаларга ундириладиган алимент миқдорини аниқлаш тартиби103-моддаБолаларнинг таъминоти учун қилинадиган қўшимча харажатлар104-моддаАлимент ундиришда ҳисобга олинадиган даромадлар105-моддаАлимент миқдорини камайтириш106-моддаЕтим болаларга ва ота-она қарамоғидан маҳрум бўлган болаларга таъминот бериш107-моддаБолалар муассасаларига жойлаштирилган болалар учун алимент ундириш108-моддаВояга етган меҳнатга лаёқатсиз болаларнинг таъминот талаб қилиш ҳуқуқи109-моддаВояга етган, меҳнатга лаёқатли болаларнинг ота-онасига таъминот бериш мажбурияти110-моддаОта-онага бериладиган таъминот миқдори ва тартиби111-моддаОта-онанинг таъминоти учун қилинадиган қўшимча харажатлар112-моддаНизо судда ҳал этилгунга қадар алимент ундириш113-моддаБолаларни ота-онасига таъминот бериш мажбуриятидан озод қилиш114-моддаАлимент ундириш тўғрисидаги суд қарорини ижро этиш115-моддаСуднинг бир неча ҳал қилув қарорлари бўйича ундириладиган алимент миқдорини белгилаш116-моддаАлимент тўлашдан бош тортганлик учун жавобгарлик
15 боб
Эр-хотинлар ва собиқ эр-хотинларнинг алимент мажбуриятлари
5 модда117-моддаЭр-хотиннинг бир-бирига таъминот бериш мажбуриятлари118-моддаНикоҳдан ажралганидан кейин собиқ эр (хотин)нинг таъминот олиш ҳуқуқи119-моддаЭр-хотин (собиқ эр-хотин)дан суд тартибида ундириладиган алимент миқдори120-моддаЭр ва хотинни бир-бирларига таъминот бериш мажбуриятидан озод қилиш ёки бу мажбуриятни муайян муддат билан чеклаш121-моддаЭр (хотин)нинг алимент олиш ҳуқуқининг тугаши
16 боб
Қариндошлар ва бошқа шахсларнинг алимент мажбуриятлари
8 модда122-моддаВояга етмаган ва вояга етган меҳнатга лаёқатсиз шахсларга таъминот бериш мажбурияти123-моддаБобо ва бувининг ўз невараларига таъминот бериш мажбурияти124-моддаНевараларнинг бобо ва бувиларига таъминот бериш мажбурияти125-моддаАка-ука ва опа-сингилларнинг вояга етмаган ёки вояга етган меҳнатга лаёқатсиз ака-ука ва опа-сингилларига таъминот бериш мажбурияти126-моддаДоимий тарбияда бўлганларнинг ўз тарбиячиларига таъминот бериш мажбурияти127-моддаЎгай ота ва ўгай онанинг ўгай ўғил ва ўгай қизларига таъминот бериш мажбурияти128-моддаЎгай ўғил ва ўгай қизларнинг ўгай ота ва ўгай онага таъминот бериш мажбурияти129-моддаҚариндошлар ва бошқа шахслардан ундириладиган алиментнинг миқдори
17 боб
Алимент тўлаш тўғрисидаги келишув
5 модда130-моддаАлимент тўлаш тўғрисида келишув тузиш131-моддаАлимент тўлаш тўғрисидаги келишувнинг шакли132-моддаАлимент тўлаш тўғрисидаги келишувни ўзгартириш ёки бекор қилиш133-моддаАлимент тўлаш тўғрисидаги келишувга биноан тўланадиган алиментлар миқдори134-моддаАлимент тўлаш тўғрисидаги келишувга биноан алимент тўлаш усуллари ва тартиби
18 боб
Алиментларни тўлаш ва ундириш тартиби
13 модда135-моддаАлиментни ихтиёрий тўлаш136-моддаАлиментни суд тартибида ундириш137-моддаИш берувчининг (ташкилот маъмуриятининг) алимент ушлаб қолиш мажбурияти138-моддаАлимент тўловчининг иш, ўқиш жойи ва турар жойи ўзгарганлиги ҳақида хабар қилиш мажбурияти139-моддаАлимент қарзини ундириш140-моддаАлимент қарзининг миқдорини белгилаш141-моддаАлимент қарзини тўлашдан озод қилиш142-моддаАлиментни ўз вақтида тўламаганлик учун жавобгарлик143-моддаАлиментни ҳисобга ўтказишга ва қайтариб олишга йўл қўйилмаслиги144-моддаАлиментни индексация қилиш145-моддаАлимент тўлаши шарт бўлган шахс чет давлатга кетаётганида алимент тўланиши146-моддаАлимент миқдорини ўзгартириш ёки алимент тўлашдан озод қилиш147-моддаАлимент мажбуриятларининг тугатилиши
VI бўлим
Етим болаларни ва ота-она қарамоғидан маҳрум бўлган болаларни муқобил жойлаштириш шакллари
19 боб
Етим болаларни ва ота-она қарамоғидан маҳрум бўлган болаларни аниқлаш ва муқобил жойлаштириш
4 моддаЕтим болаларни ва ота-она қарамоғидан маҳрум бўлган болаларни аниқлаш ва муқобил жойлаштириш148-моддаЕтим болаларнинг ва ота-она қарамоғидан маҳрум бўлган болаларнинг ҳуқуқ ва манфаатларини ҳимоя қилиш149-моддаЕтим болаларни ва ота-она қарамоғидан маҳрум бўлган болаларни аниқлаш ва ҳисобга олиш150-моддаЕтим болаларни ва ота-она қарамоғидан маҳрум бўлган болаларни муқобил жойлаштириш
20 боб
Фарзандликка олиш
21 модда151-моддаФарзандликка олиш152-моддаФарзандликка олиши мумкин бўлган шахслар153-моддаФарзандликка олишни сир сақлаш154-моддаФарзандликка олишда устунлик ҳуқуқига эга бўлган шахслар155-моддаФарзандликка олинаётган боланинг фарзандликка олинишига розилиги156-моддаБоланинг розилигисиз фарзандликка олиш157-моддаФарзандликка олувчининг эри (хотини)нинг болани фарзандликка олишга розилиги158-моддаВасийлик ёки ҳомийликдаги болани фарзандликка олиш159-моддаОта-онанинг боланинг фарзандликка олинишига розилиги160-моддаОта-онанинг розилигисиз фарзандликка олиш161-моддаДавлат болалар муассасалари тарбияси ва таъминотидаги болаларни фарзандликка олиш161-1-моддаЧет эл фуқароси ёки фуқаролиги бўлмаган шахс бўлиб, бошқа давлат ҳудудида доимий яшаётган болани Ўзбекистон Республикаси фуқаролари томонидан фарзандликка олиш162-моддаБолани такроран фарзандликка олиш164-моддаФарзандликка олишда туғилишни қайд этиш дафтарига ўзгартириш киритиш165-моддаФарзандликка олишнинг ҳуқуқий оқибатлари166-моддаФарзандликка олишда боқувчисини йўқотганлик учун пенсия ёки нафақанинг сақланиши167-моддаФарзандликка олишнинг вужудга келиш вақти169-моддаФарзандликка олишни бекор қилиш асослари170-моддаФарзандликка олишни бекор қилишни талаб этиш ҳуқуқига эга бўлган шахслар171-моддаФарзандликка олишни бекор қилиш тартиби172-моддаФарзандликка олишни бекор қилиш оқибатлари
21 боб
Васийлик ва ҳомийлик
3 модда22 боб
Болаларни тутинган (фостер) оилага олиш
8 моддаБолаларни тутинган (фостер) оилага олиш194-моддаТутинган (фостер) оилага бериладиган болалар195-моддаБолаларни тутинган (фостер) оилага олиш тўғрисидаги шартнома196-моддаБолаларни тутинган (фостер) оилага олиш тўғрисидаги шартномани бекор қилиш197-моддаТутинган (фостер) оилага олинган болаларнинг ҳуқуқлари198-моддаТутинган ота-она199-моддаБолаларни тутинган (фостер) оилага олган шахсларнинг жавобгарлиги200-моддаТутинган (фостер) оилага берилган болаларнинг турмуш шароитларини ва уларнинг тарбияланишини кузатиб бориш ҳамда мониторинг қилиш
VII бўлим
Фуқаролик ҳолати далолатномаларини қайд этиш
23 боб
Умумий қоидалар
4 модда24 боб
Туғилишни қайд этиш
7 модда205-моддаТуғилишни қайд этиш тартиби ва муддатлари206-моддаТуғилишни қайд этиш учун тақдим қилинадиган ҳужжатлар207-моддаТуғилиш тўғрисидаги ёзувлар дафтарига боланинг ота-онасини ёзиш208-моддаТуғилишни қайд этиш билан бир вақтда оталикни белгилаш209-моддаТуғилиш қайд этилганидан кейин оталик белгиланиши муносабати билан ўзгартишлар киритиш210-моддаФарзандликка олинган боланинг туғилиш тўғрисидаги ёзувлар дафтарига ўзгартишлар киритиш211-моддаФарзандликка олиш бекор қилинганида суднинг ҳал қилув қарорларини ижро этиш
25 боб
Никоҳ тузилганлигини қайд этиш
6 модда212-моддаНикоҳ тузилганлигини қайд этиш жойи ва вақти213-моддаНикоҳни қайд этиш учун тақдим этиладиган ҳужжатлар214-моддаНикоҳга кираётганда фамилия танлаш215-моддаНикоҳ тузилганлиги тўғрисида гувоҳнома216-моддаФуқаролиги бўлмаган шахслар билан никоҳ тузилганлигини қайд этиш217-моддаНикоҳ тузилганлигини қайд этишнинг алоҳида ҳоллари
26 боб
Никоҳдан ажралишни қайд этиш
5 модда218-моддаЭр-хотиннинг ўзаро розилиги бўлганда никоҳдан ажралишни қайд этиш219-моддаЭр-хотиндан бирининг аризаси бўйича никоҳдан ажралишни қайд этиш220-моддаНикоҳдан ажралгандан кейин эр-хотиннинг фамилияси221-моддаНикоҳдан ажралганлик тўғрисида гувоҳнома. Ҳужжатларга қўйиладиган белгилар222-моддаЎзбекистон Республикасида ўзаро никоҳ тузган чет эл фуқароларининг никоҳдан ажралишини қайд этиш
27 боб
Ўлимни қайд этиш
3 модда28 боб
Фамилия, исм ва ота исмини ўзгартириш
2 модда29 боб
Далолатнома ёзувларига ўзгартириш, тузатиш ва қўшимчалар киритиш
2 модда30 боб
Фуқаролик ҳолати далолатномалари ёзувларини тиклаш ва бекор қилиш
4 моддаVIII бўлим
Чет эл фуқаролари ва фуқаролиги бўлмаган шахслар иштирокидаги оилавий муносабатларни тартибга солиш
234-моддаЧет эл фуқаролари ҳамда фуқаролиги бўлмаган шахсларнинг оилавий муносабатлардаги ҳуқуқ ва мажбуриятлари235-моддаЎзбекистон Республикаси ҳудудидан ташқарида тузилган никоҳларни эътироф этиш236-моддаНикоҳдан ажратиш237-моддаФарзандликка олиш238-моддаЧет эл оила ҳуқуқи нормаларининг мазмунини аниқлаш